اتریوم چیست؟ آشنایی کامل با ارزدیجیتال ETH


چه کسی اتریوم را اختراع کرد؟
ایده اصلی اتریوم از ویتالیک بوترین، یک برنامهنویس اهل روسیه که در کانادا زندگی میکرد، برگرفته شد، اما تعداد زیادی از افراد در این مسیر به او کمک کردند. آنتونی دی لوریو اظهار داشت: “اتریوم را ویتالیک بوترین، من، چارلز هاسکینسون، میهای آلیسی و امیر چتریت در دسامبر ۲۰۱۳ تاسیس کردند. جوزف لوبین، گوین وود و جفری ویلک نیز در سال ۲۰۱۴ به عنوان بنیانگذار به این پروژه اضافه شدند.” توسعه رسمی این نرمافزار در اوایل سال ۲۰۱۴ توسط یک شرکت سوییسی به نام Ethereum Switzerland GmbH آغاز شد. ایده اولیه این پروژه از جایگاه قراردادهای هوشمند در بلاکچین برگرفته شد، که قبل از شروع برنامهنویسی نرمافزار، گوین وود در مستندی به نام “Yellow Paper” اتریوم، که ماشین مجازی اتریوم را معرفی کرد، آنها را مشخص کرد.
بعد از آن، یک سازمان غیرانتفاعی به نام بنیاد اتریوم در سوییس تاسیس شد. سرمایه لازم برای توسعه اتریوم از طریق یک عرضه عمومی آنلاین تامین شد. در این عرضه عمومی، افراد میتوانستند ارز بومی این شبکه، یعنی اتر (ETH) را با پرداخت بیت کوین خریداری کنند. با اینکه از همان ابتدا، خلاقیتهای فنی اتریوم مورد استقبال قرار گرفت، اما سوالات زیادی در مورد امنیت و مقیاسپذیری این شبکه وجود داشت.

رمزارز ETH در بلاک چین اتریوم
همانطور که قبلا ذکر شد، رمزارز اتر با نام اختصاری “ETH” کوین اصلی در شبکه اتریوم است و دارای کاربردهای متعددی در این اکوسیستم است. یکی از این کاربردها، استفاده از آن برای پرداخت هزینهها و فعالیتهای مختلف در بلاکچین اتریوم است.
برای ارسال اتر از یک شخص به دیگری، فرستنده باید مقداری اتر در کیف پول خود داشته باشد تا به عنوان کارمزد تراکنش از حسابش کسر شود. کارمزدها و معاملات در بلاکچین اتریوم به شیوه خاصی محاسبه میشوند.
کوینهای اتر به تعداد معینی از اعشارات تقسیم میشوند. از جمله واحدهای کوچکتر اتر، میتوان به “Wei” اشاره کرد که کوچکترین مقدار اتر در بلاکچین اتریوم است. به علاوه، “Gwei” نیز به عنوان واحد بزرگتری مطرح است که بیشتر استفاده میشود. باید توجه داشت که اتریوم همچنین مانند سایر رمزارزها در بهترین صرافی ارز دیجیتال قابل معامله است و با توجه به نوسانات قیمت ارزهای دیجیتال ، سرمایهگذاری در آن حاوی ریسک است.
نحوه کارکرد اتریوم
شبکه اتریوم با فراهم کردن امکان کدنویسی برای قراردادهای هوشمند، منجر به گسترش تراکنشها و تنوع مبادلات شد. قبل از این، تراکنشها به صورت بده بستان محدود بودند، اما اتریوم با افزودن شروطی به این میان، امکانات جدیدی فراهم کرد. در بیت کوین، تراکنشها به صورت الف به بی است، اما اتریوم این معادله را با اضافه کردن شروط “اگر” و “پس” دگرگون کرد. این نوآوری منجر به اجرای قراردادهای متنوعتری شد و امکان نوشتن کدهای پیچیدهتر برای مبادلات فراهم شد.
اتر (ETH) در این شبکه نقش سوخت را بازی میکند و نقل و انتقالات مستلزم پرداخت اتر هستند. این به این معناست که اتر، مانند روغنی است که چرخهای اتریوم را روغنکاری میکند و آن را به گردش درمیآورد. همچنین، مانند بیشتر رمزارزها، اتریوم بر پایه شبکه بلاک چین کار میکند که یک دفتر کل عمومی توزیع شده و غیرمتمرکز است. در این شبکه، همه مشارکت کنندگان یک نسخه از دفتر کل را در اختیار دارند و تمامی تراکنشها در آن ثبت و تایید میشوند. هیچ فرد یا نهاد مرکزی شبکه را مدیریت نمیکند، بلکه مدیریت آن بر عهده تمامی افرادی است که دفتر کل توزیع شده را در اختیار دارند، که این به معنای غیرمتمرکز بودن شبکه اتریوم است.
گرهها یا نودها (Node) نقطه تجمع کل دادههای بلاکچین اتریوم هستند. این نودها کامپیوترهایی هستند که کل یا بخشی از اطلاعات شبکه و تراکنشهای ثبت شده بر بلاکها را ذخیره میکنند. اگر یک گره تمام اطلاعات شبکه را داشته باشد، به آن Full Node گفته میشود.

کاربردهای بلاک چین اتریوم
۱. قراردادهای هوشمند (Smart Contracts)
اتریوم امکان ایجاد و اجرای قراردادهای هوشمند را فراهم میکند که این قراردادها به صورت خودکار و بدون نیاز به واسطه انجام میشوند و امکان اجرای شرایط برنامهریزی شده در آنها وجود دارد.
۲. مبادلات مالی و پرداختها
اتریوم به عنوان یک پلتفرم مبادلات مالی عمل میکند و افراد میتوانند از طریق آن به راحتی امکان مبادله ارزهای دیجیتال و انجام پرداختهای الکترونیکی را داشته باشند.
۳. مالکیت دیجیتال و امنیت فایلها
اتریوم به عنوان یک زیرساخت برای ثبت و انتقال مالکیت دیجیتال، امنیت فایلها و اثبات اصالت اطلاعات عمل میکند.

۴. بازیهای آنلاین
اتریوم به عنوان پلتفرمی برای ایجاد بازیهای آنلاین مبتنی بر بلاکچین استفاده میشود که امکاناتی نظیر تضمین امنیت و عدالت در بازیها را فراهم میکند.
۵. اعتبارسنجی و احراز هویت
اتریوم به عنوان یک زیرساخت برای اعتبارسنجی و احراز هویت افراد و شرکتها به کار میرود که امکان ساخت سیستمهای قابل اطمینان و شفاف برای تایید هویت فراهم میکند.
۶. کاربردهای هوش مصنوعی و اینترنت اشیا
اتریوم میتواند به عنوان یک زیرساخت برای اجرای الگوریتمهای هوش مصنوعی و ارتباط بین دستگاههای اینترنت اشیا (IoT) استفاده شود.
قرارداد هوشمند، مهم ترین کاربرد بلاک چین ها اعم از اتریوم
ایده قرارداد هوشمند برای اولین بار توسط دانشمند کامپیوتر و رمزنگار نیک سابو در سال ۱۹۹۶ مطرح شد. او نیاز به یک راه حل قابل اطمینان و اعتماد بهسزایی برای انجام قراردادها در دنیای مجازی داشت. او همچنین قصد داشت قراردادهای سنتی را ارزانتر و امنتر کند.
قراردادهای هوشمند یک پروتکل رایانهای هستند که برای تایید دیجیتالی، اجرا، تسهیل اجرای و مذاکره قرارداد، بدون نیاز به واسطه مورد استفاده قرار میگیرند. این به کاربران این امکان را میدهد تا برنامهها و خدمات را در یک پلتفرم غیرمتمرکز ایجاد کنند و همکاریهایی بدون نیاز به مرجع رسمی را ممکن میسازد.
رایانهها در شبکه غیرمتمرکز اتریوم دو وظیفه دارند: ثبت تراکنشها و تولید قراردادهای هوشمند. ایجاد توکنها در بلاک چین اتریوم به عهده قراردادهای هوشمندی میافتد که از استاندارد ERC-20 استفاده میکنند.

گس (Gass) یا همان کارمزد در شبکه های بلاک چینی مثل اتریوم چیست؟
از آن جایی که فعالیت در بلاکچین اتریوم رایگان نیست، گس آن چیزی است که فعالیت در دنیای اتریوم را امکانپذیر میکند. در اصل، گس به همان هزینههایی گفته میشود که برای انجام و پردازش هر تراکنشی در بلاکچین اتریوم پرداخت میشود. برای اندازه گیری قدرت محاسباتی اجرای هر قرارداد هوشمند یا تراکنش، از واحدی به نام گس استفاده میشود.
میزان هزینههای گس برای انجام کارهای ضروری است که استخراج کنندگان در بلاکچین اتریوم پرداخت میکنند. همچنین، باید بدانید که یک کاربر برای تکمیل تراکنش خود در شبکه اتریوم، باید مقداری اتر ارسال کند که این اترها به طور موقت در شبکه به عنوان گس معرفی میشوند. برای انجام معاملات ساده، باید ۲۱۰۰۰ گس پرداخت شود. میزان کارمزد کنونی بلاک چین اتریوم را میتوانید از اکسپلورر رسمی آن مشاهده کنید.
معایب اتریوم
معرفی بلاکچین اتریوم به وسیلهی قراردادهای هوشمند و امکانات گستردهای که فراهم کرده است، ابزارهایی بسیار قدرتمند برای توسعهدهندگان و تجارب کاربری نوآورانه فراهم کرده است. با این حال، همچنان معایبی وجود دارد که ممکن است برخی افراد را مورد انتقاد قرار دهند.
یکی از معایب بزرگ بلاکچین اتریوم، مقیاسپذیری آن است. با افزایش تعداد کاربران و تراکنشها، شبکه اتریوم ممکن است با مشکلات مقیاسپذیری مواجه شود که میتواند به کاهش سرعت و کارایی شبکه منجر شود.
همچنین، هزینههای گس در بلاکچین اتریوم میتواند برای کاربران موضوعی مهم باشد. این هزینهها ممکن است در برخی موارد بالا برود و موجب افزایش هزینههای انجام تراکنشها شود، که ممکن است به کندی و عدم قابلیت استفاده بهینه از شبکه منجر شود.
در نهایت، امنیت نیز یکی از موضوعات مهم در بلاکچین اتریوم است. هر گونه ضعف یا آسیب به امنیت شبکه میتواند منجر به از دست دادن داراییها یا اطلاعات حساس شود. بنابراین، توسعه و بهروزرسانی الگوریتمها و فناوریهای امنیتی اساسی برای حفظ امنیت در بلاکچین اتریوم محسوب میشود.
تفاوت بیت کوین و اتریوم چیست؟
معرفی بلاکچین اتریوم به وسیلهی قراردادهای هوشمند و امکانات گستردهای که فراهم کرده است، ابزارهایی بسیار قدرتمند برای توسعهدهندگان و تجارب کاربری نوآورانه فراهم کرده است. با این حال، همچنان معایبی وجود دارد که ممکن است برخی افراد را مورد انتقاد قرار دهند.یکی از معایب بزرگ بلاکچین اتریوم، مقیاسپذیری آن است. با افزایش تعداد کاربران و تراکنشها، شبکه اتریوم ممکن است با مشکلات مقیاسپذیری مواجه شود که میتواند به کاهش سرعت و کارایی شبکه منجر شود.
همچنین، هزینههای گس در بلاکچین اتریوم میتواند برای کاربران موضوعی مهم باشد. این هزینهها ممکن است در برخی موارد بالا برود و موجب افزایش هزینههای انجام تراکنشها شود، که ممکن است به کندی و عدم قابلیت استفاده بهینه از شبکه منجر شود.
در نهایت، امنیت نیز یکی از موضوعات مهم در بلاکچین اتریوم است. هر گونه ضعف یا آسیب به امنیت شبکه میتواند منجر به از دست دادن داراییها یا اطلاعات حساس شود. بنابراین، توسعه و بهروزرسانی الگوریتمها و فناوریهای امنیتی اساسی برای حفظ امنیت در بلاکچین اتریوم محسوب میشود.

اتریوم ۲ چه شد؟
«اتریوم ۲» یا Eth2 نام قدیمی نقشه راه انتقال اتریوم به اثبات سهام (Proof of Stake) بود، نه یک ارز یا شبکه جدید. این نام کنار گذاشته شد و امروز فقط یک شبکه اتریوم و یک ETH وجود دارد.
ادغام (The Merge) و پایان استخراج
زنجیره بیکن (Beacon Chain) با اجماع اثبات سهام از ۱۱ آذر ۱۳۹۹ کنار شبکه اصلی کار میکرد. در ۲۴ شهریور ۱۴۰۱ شبکه اصلی با آن ادغام شد، استخراج با اثبات کار (Proof of Work) کنار رفت و مصرف انرژی اتریوم طبق برآورد ethereum.org حدود ۹۹.۹۵ درصد کم شد. ادغام برای کاهش کارمزد یا افزایش محسوس سرعت طراحی نشده بود؛ اسلاتها هر ۱۲ ثانیه تولید میشوند و سرعت تراکنش در لایه اصلی تقریبا مثل قبل ماند.
پایان نام Eth2
بنیاد اتریوم در ۴ بهمن ۱۴۰۰ اعلام کرد اصطلاحهای Eth1 و Eth2 کنار گذاشته میشوند: Eth1 «لایه اجرا» و Eth2 «لایه اجماع» نام گرفت. یکی از دلایل اعلامشده کلاهبرداریهایی بود که از کاربران میخواستند ETH خود را به «توکن ETH2» تبدیل کنند. چنین توکنی وجود ندارد و برای هیچ ارتقایی لازم نیست کاری با ETH خود انجام دهید.
ارتقاهای بعد از ادغام
- Shapella (۲۴ فروردین ۱۴۰۲): برداشت ETH استیکشده ممکن شد.
- Dencun (۲۳ اسفند ۱۴۰۲): با EIP-4844 دادههای «بلاب» اضافه شد و کارمزد تراکنش در رولآپهای لایه دوم بهطور محسوس پایین آمد.
- Pectra (۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۴): سقف موجودی موثر هر اعتبارسنج به ۲۰۴۸ ETH رسید (EIP-7251) و حسابهای معمولی با EIP-7702 قابلیتهایی شبیه قرارداد هوشمند مثل تراکنش دستهای و پرداخت کارمزد توسط طرف دیگر گرفتند.
- Fusaka (۱۳ آذر ۱۴۰۴): ویژگی اصلی آن PeerDAS است؛ هر نود فقط بخشی از داده بلابها را نگه میدارد تا فضای داده لایههای دوم بیشتر و کارمزدشان کمتر شود. طبق ethereum.org این ارتقا کارمزد لایه اصلی را مستقیما کم نمیکند.
تاریخها به وقت تهران است. ارتقای بعدی با نام Glamsterdam در فهرست ethereum.org (بهروزرسانی ۷ آبان ۱۴۰۵) هنوز تاریخ قطعی ندارد.
راهکارهای لایه دو اتریوم
راهکارهای لایه دوم برای اتریوم بهبود دهنده عملکردی هستند که به وسیله آنها تراکنشها بیرون از لایه اصلی بلاکچین انجام میشوند. رولآپها رایجترین نوع لایه دوم اتریوم هستند: تراکنشها را بیرون از شبکه اصلی پردازش میکنند و داده آنها را روی اتریوم ثبت میکنند تا امنیت شبکه اصلی را به ارث ببرند. Arbitrum، Optimism و Base نمونههای شناختهشده رولآپ هستند.
اهمیت لایه دو ها
با افزایش محبوبیت بلاکچین اتریوم و DApps، تعداد تراکنشها نیز افزایش یافت و ماینرها قادر به پردازش تراکنشهای بیشتری نبودند. این امر منجر به افزایش هزینههای گس و ناتوانی در پردازش تراکنشهای بیشتر شد. به همین دلیل، راهکارهای لایه ۲ ایجاد شدند تا این مشکلات را حل کنند.
از این رو، راهکارهای لایه ۲ همچنان ضروری هستند. ادغام فقط سازوکار اجماع را عوض کرد و ظرفیت لایه اصلی را بالا نبرد. نقشه راه اتریوم هم به جای شاردینگ اجرای تراکنشها، مقیاسپذیری را بیشتر از مسیر رولآپها دنبال میکند و Dencun و Fusaka برای ارزانتر کردن ثبت داده رولآپها طراحی شدند.

اتریوم نیم سرویس یا همان ENS چیست؟
اتریوم نیمسرویس یکی از مفاهیم مهم در شبکه اتریوم است که به کاربران این امکان را میدهد که از قابلیتهایی از جمله اجرای قراردادهای هوشمند و ارسال تراکنشها به شبکه بهصورت رایگان استفاده کنند، اما برخی از ویژگیهای دیگر از جمله دسترسی به سابقه تراکنشها یا بررسی وضعیت قراردادهای هوشمند در اختیار آنها قرار نمیگیرد. به طور کلی، اتریوم نیمسرویس یک راهکار میانی بین اتریوم کامل و وبسایتهای مبتنی بر بلاکچین محسوب میشود که به کاربران امکان انجام برخی عملیاتها بدون هزینه مستقیم فراهم میکند.

جمع بندی
اتریوم به عنوان یکی از پیشگامان بلاکچین با ویژگیها و قابلیتهای منحصر به فرد خود، یک انقلاب در صنعت فناوری اطلاعات ایجاد کرده است. این شبکه، امکان اجرای قراردادهای هوشمند را فراهم کرده و به برنامهها و خدماتی که در محیطی غیرمتمرکز و بدون واسطه فعالیت میکنند، زندگی میبخشد. اتریوم نقشی بسیار مهم در تسهیل توسعه DApps و ایجاد اکوسیستمهای مبتنی بر بلاکچین دارد که قابلیت اجرای قراردادهای هوشمند و ایجاد توکنهای قابل مبادله را فراهم میکند.
همچنین، اتریوم ابزاری قدرتمند برای ایجاد انواع تراکنشها، از جمله پرداختها و انتقال داراییها، در یک محیط امن و شفاف فراهم میکند. با اینکه اتریوم یک شبکه با محدودیتهایی مانند مقیاسپذیری پایین است، اما انعطافپذیری آن و توانایی اجرای قراردادهای هوشمند پتانسیل بالقوهای برای کاربردهای متعدد در صنایع مختلف از جمله مالی، سلامت، امنیت، و هوش مصنوعی دارد.
اتریوم از ادغام شهریور ۱۴۰۱ با اثبات سهام کار میکند و ارتقاهای Dencun، Pectra و Fusaka بیشتر روی ارزانتر کردن لایههای دوم و بهتر کردن تجربه کاربران و استیککنندهها متمرکز بودهاند. نام «اتریوم ۲» دیگر استفاده نمیشود و هر پیامی درباره «تبدیل ETH به ETH2» نشانه کلاهبرداری است.
هشدار ریسک این مطلب فقط جنبه آموزشی و اطلاع رسانی دارد و توصیه مالی یا پیشنهاد خرید و فروش نیست. بازار ارز دیجیتال پرنوسان و پرریسک است و هر تصمیم سرمایه گذاری باید با تحقیق شخصی و در حد توان مالی شما گرفته شود.
سلب مسئولیت و شفافیت در بایتیکل
تمامی مطالب منتشر شده در بلاگ آموزشی بایتیکل، اعم از تحلیلهای بازار، بررسی پروژهها، اخبار و معرفی پتانسیلهای دنیای کریپتوکارنسی، صرفاً با رویکرد آموزشی و اطلاعرسانی تهیه شدهاند. تیم تحریریه بایتیکل تأکید میکند که این محتواها به هیچ عنوان «توصیه مستقیم خرید و فروش» یا «سیگنال سرمایهگذاری» محسوب نمیشوند.
با توجه به نوسانات شدید و ریسکهای ذاتی بازارهای مالی، مسئولیت نهایی هرگونه تصمیمگیری اقتصادی، سود یا ضرر احتمالی، بهطور کامل بر عهده شخص کاربر است. ما اکیداً توصیه میکنیم پیش از هرگونه مشارکت مالی، تحقیقات شخصی خود را (DYOR) تکمیل کرده و در صورت نیاز با مشاوران دارای صلاحیت مشورت کنید.






