پیپ در فارکس چیست و ارزش هر پیپ چطور حساب میشود؟

پیپ در فارکس (Pip) واحد استاندارد اندازهگیری تغییر قیمت یک جفتارز است؛ در بیشتر جفتارزها یک پیپ برابر ۰٫۰۰۰۱ و در جفتارزهای ین ژاپن برابر ۰٫۰۱ است. ارزش هر پیپ به اندازه لات، جفتارز و ارز حساب بستگی دارد؛ برای مثال در جفتارز EUR/USD با یک لات استاندارد، هر پیپ حدود ۱۰ دلار ارزش دارد. شناخت پیپ برای محاسبه سود و زیان، تعیین حد ضرر و محاسبه حجم معامله ضروری است.
در این مطلب تعریف پیپ و پیپت، روش محاسبه ارزش پیپ در حالتهای مختلف، کاربرد پیپ در مدیریت ریسک، تفاوت پیپ با پوینت و خطاهای رایج را با مثالهای فرضی بررسی میکنیم.
نکات کلیدی این مقاله
- در بیشتر جفتارزها، پیپ رقم چهارم اعشار و در جفتارزهای ین، رقم دوم اعشار است.
- پیپت یک دهم پیپ است و در قیمتگذاری پنج رقمی دیده میشود.
- ارزش پیپ به اندازه لات، جفتارز و نرخ تبدیل به ارز حساب بستگی دارد.
- در جفتارزهایی که دلار ارز دوم است، ارزش هر پیپ یک لات استاندارد ۱۰ دلار است.
- تعریف پیپ برای طلا، شاخصها و رمزارزها در کارگزاریها یکسان نیست.
فهرست مطالب
پیپ در فارکس چیست؟
قیمت جفتارزها معمولا با چهار یا پنج رقم اعشار نمایش داده میشود و تغییرات روزانه آنها در مقایسه با قیمت، کوچک است. برای اینکه معاملهگران بتوانند این تغییرات را با یک واحد مشترک بیان کنند، از پیپ استفاده میشود. عبارت پیپ معمولا مخفف Percentage in Point یا Price Interest Point دانسته میشود.
به عنوان مثال، اگر قیمت EUR/USD از ۱٫۰۸۵۰ به ۱٫۰۸۷۵ برسد، قیمت ۲۵ پیپ افزایش یافته است. در جفتارز USD/JPY، اگر قیمت از ۱۵۰٫۲۰ به ۱۵۰٫۵۰ برسد، قیمت ۳۰ پیپ افزایش یافته است. این اعداد فرضی هستند.

اندازه پیپ در جفتارزهای مختلف
| گروه جفتارز | اندازه پیپ | جایگاه در قیمت | مثال فرضی |
|---|---|---|---|
| بیشتر جفتارزها مانند EUR/USD | ۰٫۰۰۰۱ | رقم چهارم اعشار | ۱٫۰۸۵۰ به ۱٫۰۸۶۰ برابر ۱۰ پیپ |
| جفتارزهای ین مانند USD/JPY | ۰٫۰۱ | رقم دوم اعشار | ۱۵۰٫۲۰ به ۱۵۰٫۳۰ برابر ۱۰ پیپ |
پیپت چیست؟
بسیاری از کارگزاریها قیمت را با یک رقم اعشار بیشتر نمایش میدهند؛ یعنی پنج رقم اعشار برای جفتارزهای معمولی و سه رقم برای جفتارزهای ین. رقم اضافه، پیپت یا پیپ کسری نام دارد و برابر یک دهم پیپ است.
مثلا در قیمت ۱٫۰۸۵۰۷، رقم آخر یعنی ۷ پیپت است. اگر قیمت از ۱٫۰۸۵۰۰ به ۱٫۰۸۵۱۵ برسد، قیمت ۱٫۵ پیپ یا ۱۵ پیپت تغییر کرده است. توجه به پیپت مهم است، زیرا برخی پلتفرمها فاصلهها را به پیپت یا «پوینت» نمایش میدهند و اشتباه گرفتن آن با پیپ، فاصله حد ضرر را ده برابر کوچکتر یا بزرگتر میکند.
نحوه محاسبه ارزش پیپ
ارزش پیپ نشان میدهد هر یک پیپ حرکت قیمت، چه مقدار سود یا زیان در حساب شما ایجاد میکند. فرمول کلی این است:
- ارزش پیپ به ارز دوم: اندازه پیپ ضرب در اندازه قرارداد
- ارزش پیپ به ارز حساب: ارزش پیپ به ارز دوم، تبدیلشده با نرخ مناسب به ارز حساب
اندازه قرارداد به حجم معامله بستگی دارد. برای آشنایی کامل با حجمها، مطلب لات در فارکس را ببینید.
| حجم | اندازه قرارداد | ارزش پیپ EUR/USD |
|---|---|---|
| لات استاندارد | ۱۰۰٬۰۰۰ واحد | ۱۰ دلار |
| مینی لات | ۱۰٬۰۰۰ واحد | ۱ دلار |
| میکرو لات | ۱٬۰۰۰ واحد | ۰٫۱ دلار |
حالت اول: دلار ارز دوم است
در جفتارزهایی مانند EUR/USD، GBP/USD و AUD/USD که دلار ارز دوم است و حساب شما دلاری است، محاسبه ساده است: یک پیپ برابر ۰٫۰۰۰۱ ضرب در ۱۰۰٬۰۰۰ یعنی ۱۰ دلار برای یک لات استاندارد. این مقدار به نرخ جفتارز بستگی ندارد.
حالت دوم: دلار ارز اول است
در جفتارزهایی مانند USD/JPY یا USD/CHF، ارزش پیپ ابتدا به ارز دوم محاسبه و سپس به دلار تبدیل میشود. در USD/JPY، یک پیپ برابر ۰٫۰۱ ضرب در ۱۰۰٬۰۰۰ یعنی ۱۰۰۰ ین است. اگر نرخ USD/JPY برابر ۱۵۰ باشد، ارزش آن ۱۰۰۰ تقسیم بر ۱۵۰، یعنی حدود ۶٫۶۷ دلار است. با تغییر نرخ، این مقدار هم تغییر میکند. این نرخ فرضی است.
حالت سوم: جفتارزهای فرعی
در جفتارزهایی مانند EUR/GBP که دلار در آنها نیست، ارزش پیپ ابتدا به ارز دوم یعنی پوند محاسبه میشود: ۰٫۰۰۰۱ ضرب در ۱۰۰٬۰۰۰ یعنی ۱۰ پوند. سپس با نرخ GBP/USD به دلار تبدیل میشود. اگر GBP/USD برابر ۱٫۲۵ باشد، ارزش هر پیپ ۱۲٫۵ دلار است. این نرخ فرضی است.

محاسبه سود و زیان با پیپ
سود یا زیان یک معامله از ضرب تعداد پیپ در ارزش هر پیپ به دست میآید.
مثال فرضی
فرض کنید با ۰٫۵ لات در EUR/USD خرید کردهاید. ارزش هر پیپ ۵ دلار است. اگر قیمت ۴۰ پیپ در جهت شما حرکت کند، سود ۴۰ ضرب در ۵ یعنی ۲۰۰ دلار است. اگر ۲۰ پیپ خلاف جهت حرکت کند، زیان ۱۰۰ دلار است. کارمزد، اسپرد و سواپ در این محاسبه لحاظ نشدهاند.
کاربرد پیپ در مدیریت ریسک
مهمترین کاربرد پیپ، تعیین حجم معامله بر اساس ریسک است. در مدیریت سرمایه در ترید، معاملهگر ابتدا مبلغ ریسک قابل قبول را تعیین میکند و سپس با توجه به فاصله حد ضرر به پیپ، حجم معامله را محاسبه میکند:
- ارزش پیپ لازم: مبلغ ریسک تقسیم بر فاصله حد ضرر به پیپ
- حجم به لات: ارزش پیپ لازم تقسیم بر ارزش پیپ یک لات استاندارد
مثال فرضی تعیین حجم
حساب ۱۰٬۰۰۰ دلاری دارید و میخواهید در هر معامله حداکثر ۱ درصد، یعنی ۱۰۰ دلار، ریسک کنید. فاصله حد ضرر در EUR/USD برابر ۲۵ پیپ است. ارزش پیپ لازم ۱۰۰ تقسیم بر ۲۵، یعنی ۴ دلار است. چون ارزش پیپ یک لات استاندارد ۱۰ دلار است، حجم مناسب ۴ تقسیم بر ۱۰، یعنی ۰٫۴ لات است.
اگر در همین شرایط حد ضرر ۵۰ پیپ باشد، حجم مناسب ۰٫۲ لات میشود. یعنی با دورتر شدن حد ضرر، حجم باید کمتر شود تا ریسک ثابت بماند. این مثال فرضی است.
پیپ و اهرم
لوریج ارزش پیپ را تغییر نمیدهد؛ ارزش پیپ فقط به اندازه معامله وابسته است. اهرم فقط مقدار مارجین لازم برای باز کردن آن حجم را کمتر میکند. اما با اهرم بالا، معاملهگر میتواند حجم بزرگتری باز کند و هر پیپ حرکت خلاف جهت، درصد بیشتری از حساب را از بین میبرد. اگر زیان شناور زیاد شود، ممکن است به مارجین کال برسد.
پیپ و هدفگذاری معاملات
بسیاری از معاملهگران فاصله حد ضرر و هدف را به پیپ برنامهریزی میکنند، زیرا پیپ واحدی مستقل از حجم معامله است. مثلا اگر حد ضرر ۲۰ پیپ و هدف ۴۰ پیپ باشد، نسبت ریسک به ریوارد ۱ به ۲ است، چه حجم معامله ۰٫۱ لات باشد و چه ۱ لات. این ویژگی، مقایسه معاملات مختلف در ژورنال را سادهتر میکند.
با این حال، تعداد پیپ ثابت در همه جفتارزها معنای یکسانی ندارد. نوسان روزانه جفتارزها متفاوت است؛ حد ضرر ۲۰ پیپی ممکن است در یک جفتارز آرام مناسب و در جفتارزی پرنوسان بسیار نزدیک باشد. به همین دلیل، برخی معاملهگران فاصله حد ضرر را بر اساس نوسان معمول هر جفتارز تعیین میکنند و سپس با فرمول ارزش پیپ، حجم را تنظیم میکنند تا مبلغ ریسک ثابت بماند.
پیپ و اسپرد
اسپرد فارکس معمولا به پیپ بیان میشود. اگر قیمت خرید EUR/USD برابر ۱٫۰۸۵۲ و قیمت فروش ۱٫۰۸۵۰ باشد، اسپرد ۲ پیپ است. یعنی هر معامله از همان ابتدا با ۲ پیپ زیان شروع میشود. در یک لات استاندارد، این مقدار ۲۰ دلار هزینه است. اسپرد در زمانهای مختلف تغییر میکند و معمولا در سشنهای معاملاتی پرحجم کمتر و در زمان انتشار اخبار مهم یا ساعات کمفعالیت بیشتر است. اعداد این مثال فرضی هستند.
پیپ در طلا، شاخصها و رمزارزها
تعریف پیپ برای نمادهایی غیر از جفتارزهای فارکس استاندارد نیست:
| نماد | وضعیت تعریف پیپ |
|---|---|
| طلا XAU/USD | در کارگزاریها متفاوت است؛ برخی ۰٫۰۱ و برخی ۰٫۱ دلار را پیپ مینامند |
| شاخصهای سهام | معمولا با «پوینت» یا واحد کامل قیمت بیان میشود |
| رمزارزها | تعریف استانداردی ندارد و به پلتفرم بستگی دارد |
بنابراین پیش از معامله این نمادها، اندازه قرارداد و ارزش هر واحد حرکت قیمت را از مشخصات قرارداد در کارگزار خود بررسی کنید. فرض کردن تعریف فارکس برای طلا یا شاخص میتواند باعث خطای جدی در محاسبه حجم شود.
تفاوت پیپ، پیپت و پوینت
| اصطلاح | تعریف |
|---|---|
| پیپ | واحد استاندارد حرکت قیمت؛ ۰٫۰۰۰۱ یا ۰٫۰۱ در جفتارزهای ین |
| پیپت | یک دهم پیپ؛ رقم آخر در قیمتگذاری پنج رقمی |
| پوینت | در برخی پلتفرمها کوچکترین واحد تغییر قیمت؛ در فارکس پنج رقمی معمولا برابر پیپت |
اصطلاح پوینت در پلتفرمهای مختلف معانی متفاوتی دارد. همیشه بررسی کنید فاصلهای که پلتفرم نمایش میدهد به پیپ است یا به پوینت.
خطاهای رایج در محاسبه پیپ
- اشتباه گرفتن پیپ و پیپت: حد ضرر ۲۰ پوینتی در قیمتگذاری پنج رقمی، فقط ۲ پیپ است.
- فرض ارزش ۱۰ دلار برای همه جفتارزها: این مقدار فقط وقتی دلار ارز دوم است برای لات استاندارد صدق میکند.
- نادیده گرفتن تعریف متفاوت در طلا: تعریف پیپ طلا در کارگزاریها یکسان نیست.
- حجم ثابت با حد ضررهای متفاوت: با تغییر فاصله حد ضرر، حجم باید تنظیم شود.
- فراموش کردن اسپرد و کارمزد: هزینهها به پیپ از سود هدف کم میشوند.
بررسی جفتارزها در بایتیکل
بایتیکل در بخش بازارها، فارکس را از منابعی مانند OANDA و Capital.com نمایش میدهد. میتوانید نمودار جفتارزها را با تایم فریم دلخواه بررسی کنید، با ابزار Measure فاصله قیمت را اندازه بگیرید و با ابزار Long position ورود، حد ضرر و هدف را روی نمودار مشخص کنید. ماشینحساب ارزش پیپ در اطلاعات موجود بایتیکل ذکر نشده است؛ بنابراین محاسبه ارزش پیپ و حجم را با فرمولهای بالا انجام دهید. بایتیکل نرمافزار تحلیل است و سفارشی ثبت نمیکند.
فاصله حد ضرر را روی نمودار فارکس بایتیکل اندازه بگیر
جمعبندی
پیپ در فارکس واحد استاندارد اندازهگیری تغییر قیمت جفتارزهاست؛ ۰٫۰۰۰۱ در بیشتر جفتارزها و ۰٫۰۱ در جفتارزهای ین. پیپت یک دهم پیپ است. ارزش پیپ به اندازه لات، جفتارز و نرخ تبدیل به ارز حساب بستگی دارد و در EUR/USD برای یک لات استاندارد ۱۰ دلار است. مهمترین کاربرد پیپ، محاسبه حجم معامله بر اساس ریسک و فاصله حد ضرر است. تعریف پیپ برای طلا و سایر نمادها را حتما از کارگزار خود بررسی کنید.
سؤالات متداول
پیپ در فارکس چیست؟
واحد استاندارد تغییر قیمت جفتارزها؛ ۰٫۰۰۰۱ در بیشتر جفتارزها و ۰٫۰۱ در جفتارزهای ین.
پیپت چیست؟
یک دهم پیپ که در قیمتگذاری پنج رقمی به صورت رقم آخر نمایش داده میشود.
ارزش هر پیپ در یک لات استاندارد چقدر است؟
در جفتارزهایی که دلار ارز دوم است و حساب دلاری است، ۱۰ دلار؛ در سایر جفتارزها به نرخ تبدیل بستگی دارد.
چطور با پیپ حجم معامله را حساب کنیم؟
مبلغ ریسک را بر فاصله حد ضرر به پیپ تقسیم کنید و نتیجه را بر ارزش پیپ یک لات استاندارد تقسیم کنید.
آیا لوریج ارزش پیپ را تغییر میدهد؟
خیر؛ ارزش پیپ به حجم معامله وابسته است و لوریج فقط مارجین لازم را تغییر میدهد.
پیپ در طلا چقدر است؟
تعریف آن در کارگزاریها یکسان نیست؛ باید از مشخصات قرارداد کارگزار خود بررسی شود.
این مطلب آموزشی است و توصیه به خرید، فروش یا نگهداری هیچ داراییای نیست.
سلب مسئولیت و شفافیت در بایتیکل
تمامی مطالب منتشر شده در بلاگ آموزشی بایتیکل، اعم از تحلیلهای بازار، بررسی پروژهها، اخبار و معرفی پتانسیلهای دنیای کریپتوکارنسی، صرفاً با رویکرد آموزشی و اطلاعرسانی تهیه شدهاند. تیم تحریریه بایتیکل تأکید میکند که این محتواها به هیچ عنوان «توصیه مستقیم خرید و فروش» یا «سیگنال سرمایهگذاری» محسوب نمیشوند.
با توجه به نوسانات شدید و ریسکهای ذاتی بازارهای مالی، مسئولیت نهایی هرگونه تصمیمگیری اقتصادی، سود یا ضرر احتمالی، بهطور کامل بر عهده شخص کاربر است. ما اکیداً توصیه میکنیم پیش از هرگونه مشارکت مالی، تحقیقات شخصی خود را (DYOR) تکمیل کرده و در صورت نیاز با مشاوران دارای صلاحیت مشورت کنید.





